Dla regularnych wspinaczy, wspinaczka na szczyt Mount Everest zazwyczaj zajmuje od 40 do 45 dni. Wymaga długich okresów treningu na dużych wysokościach oraz treningu w obozach lodowcowych, aby umożliwić organizmowi aklimatyzację do wysokości od sześciu do siedmiu tysięcy metrów.

Ostatnio ktoś zdołał zdobyć szczyt Everestu w zaledwie 4 dni i 18 godzin, korzystając z „dodatku” w postaci helu o wartości 1,24 miliona juanów, ustanawiając nowy rekord. Ten czyn wywołał znaczną burzę w społeczności wspinaczkowej; zamiast otrzymać szerokie uznanie, stał się celem ostrej krytyki ze strony wielu entuzjastów wspinaczki i profesjonalistów.

Czy zdobycie Everestu z pomocą terapii helem jest oznaką upadku ducha wspinaczki, czy nieuniknioną ewolucją technologii? Jakie jest doświadczenie uczestnictwa w terapii helem? Jakie kontrowersje się za tym kryją? Dziennikarze z „Daily Economic News” (nazywani „dziennikarzami Daily Economic News”) poszukiwali osób zaangażowanych w ten incydent, aby autentycznie odtworzyć to zdarzenie.

„Misja niemożliwa” w 4 dni i 18 godzin. Jak brytyjscy weterani „błyskawicznie wspięli się” na Everest?

Dwa dni po tym, jak doświadczony wspinacz Chen Tao, znany w branży jako „Qiangzi”, bezpiecznie poprowadził swoją drużynę w dół ze szczytu Mount Everest na wysokości 8848,86 metrów, brytyjska drużyna wspinaczkowa również stanęła na szczycie świata 21 maja o godzinie 7:10.

Wyruszyli z lotniska Heathrow w Londynie, które znajduje się na wysokości zaledwie 24 metrów, 16 maja, zajmując około 4 dni i 18 godzin, aby dotrzeć na szczyt. Ta prędkość zdefiniowała na nowo powszechne postrzeganie czasu wspinaczki na Everest i sprawiła, że Qiangzi, który obserwował scenę przez ekran transmisji na żywo w obozie bazowym, wykrzyknął z podziwem: „Szokujące!”

Ta „błyskawiczna podróż”, która miała zostać zapisana w historii wspinaczek na Everest, składała się z czterech brytyjskich weteranów sił specjalnych — w tym pilota linii lotniczych, dwóch przedsiębiorców i polityka. Po przybyciu do stolicy Nepalu, Katmandu, wzięli helikopter bezpośrednio do obozu bazowego na wysokości 5300 metrów.

2.png

Qiangzi wspominał: „Tam wszystko, czego potrzebowali, takie jak tlen, namioty, jedzenie, a nawet sprzęt GPS i do globalnej transmisji na żywo, było już gotowe.” Po przybyciu do obozu bazowego, nie zebrali się w obozie jak inne drużyny, aby uczestniczyć w tradycyjnej ceremonii Puja, aby modlić się o bezpieczne wejście; zamiast tego postanowili bezpośrednio udać się na szczyt. O godzinie 22:30 20 maja rozpoczęli próbę zdobycia szczytu z obozu 4 na wysokości 8000 metrów. O godzinie 7:10 21 maja z powodzeniem dotarli na szczyt Mount Everest.

Przed tym, żadna drużyna nie była w stanie zdobyć Everestu w tak zdumiewająco szybkim tempie bez przechodzenia systematycznego treningu aklimatyzacyjnego na dużych wysokościach. Qiangzi szczegółowo opisał dziennikarzom długi proces tradycyjnej wspinaczki na Everest: „Dla zwykłych ludzi pragnących zdobyć Everest, cały proces zajmuje około 40 do 45 dni.” Podzielił go na trzy główne etapy.

Po pierwsze, jest około 10-dniowa wędrówka w góry, mająca na celu stopniową aklimatyzację organizmu do różnych wysokości; Po drugie, jest trening na dużych wysokościach skoncentrowany na wspinaczce na Lhotse, który trwa około 4 do 6 dni, aby wzmocnić umiejętności wspinaczkowe i kondycję fizyczną; Wreszcie, jest trening w obozach 1, 2 i 3 na lodowcu Khumbu. Po ukończeniu tego wszystkiego, wspinacze muszą również wrócić do obozu bazowego na wystarczający odpoczynek, cierpliwie czekając na otwarcie „okna pogodowego”, zanim formalnie rozpoczną atak na szczyt.

Brytyjska drużyna wspinaczkowa „błyskawicznie zdobywająca szczyt” niewątpliwie obaliła ten model.

Jak ksenon stał się „super dodatkiem” do szczytu?

Powodem, dla którego ta brytyjska drużyna wspinaczkowa złamała „zasady gry” w zdobywaniu Everestu, jest to, że twierdzą, iż mają tajną broń — terapię ksenonową.

5 maja, około dwóch tygodni przed wylotem do Nepalu, czterej wspinacze udali się do Niemiec, aby spotkać się z Michaelem Friesem, lekarzem, który opracował tę terapię i jednym z wiodących badaczy medycyny ksenonowej na świecie. Pod jego nadzorem wdychali mieszankę ksenonu i tlenu w niemieckim szpitalu.

Ksenon (Xe), gaz obojętny, który jest częścią rodziny gazów szlachetnych w układzie okresowym, jest zwykle stosowany w anestezji medycznej. Dziś przekształcił się w tajemniczy „wzmacniacz”, który pomaga wspinaczom w szybkim zdobywaniu Everestu.

2.png

Jeden z czterech wspinaczy, Garth Miller, powiedział dziennikarzom, że w pokoju była profesjonalna ekipa zapewniająca wsparcie, a cały proces trwał 25 minut. „Wdychanie mieszanki ksenonu i tlenu wydawało się normalne; niektórzy doświadczyli lekkiego zawrotu głowy, ale objawy zniknęły natychmiast po leczeniu. Czuliśmy się świetnie i wróciliśmy do Wielkiej Brytanii tego samego dnia.” Podkreślił, że terapia ksenonowa była jednorazowym zabiegiem, a oni używali czystego tlenu przez cały proces wspinaczki później.

Nie tylko to, ale także przeszli kilka miesięcy treningu aklimatyzacyjnego w namiotach o niskim poziomie tlenu. Garth Miller wyjaśnił: „Używaliśmy urządzenia, które może obniżyć stężenie tlenu, aby symulować środowisko na dużych wysokościach. Zgromadziliśmy ponad 450 godzin czasu w niskim poziomie tlenu, głównie podczas snu, ale także trenowaliśmy na bieżni lub rowerze stacjonarnym w maskach. To stymulowało nasze ciała do przechodzenia zmian fizjologicznych podobnych do tych, które występują w rzeczywistych obszarach na dużych wysokościach, co pozwoliło nam rozpocząć wspinaczkę natychmiast po przylocie do obozu bazowego Everestu na wysokości ponad 5300 metrów, bez potrzeby podejmowania powolnych wędrówek i wielu cykli aklimatyzacyjnych, jak to zwykle bywa.”

„Ksenon może stymulować produkcję czerwonych krwinek, co zwiększa zdolność organizmu do adaptacji,” powiedział Lukas Furtenbach, założyciel austriackiej firmy przygodowej Furtenbach Adventures, dziennikarzom. Dodał: „Co ważniejsze, może chronić zarówno serce, jak i układ nerwowy. Skutecznie chroni mózg i płuca przed wysokogórskim obrzękiem mózgu (HACE) i wysokogórskim obrzękiem płuc (HAPE).” To również pierwszy raz, kiedy firma Furtenbach zastosowała terapię ksenonową wśród klientów komercyjnych wspinaczki.

On stanowczo wierzy, że ksenon zmieni zasady gry w wspinaczce na wysokie szczyty. „Hipoksyczne wstępne przygotowanie to potężne narzędzie samo w sobie; użyliśmy tej technologii, aby zmienić sposób, w jaki wspinamy się na Everest (skracając tradycyjnie wymagane 10 tygodni do zaledwie 2 do 3 tygodni), a ksenon zmienia wszystko znowu.” Furtenbach powiedział dziennikarzom: „Ksenon nie tylko znacząco zwiększa zdolność organizmu do adaptacji, ale także chroni organizm przed problemami związanymi z chorobą wysokościową, co sprawia, że proces wspinaczki jest znacznie bezpieczniejszy.” Ważne jest, aby zauważyć, że choroba wysokościowa jest jednym z największych zagrożeń, przed którymi stają wspinacze, gdy podejmują wyzwanie Everestu i jest jedną z głównych przyczyn śmiertelnych wypadków.

W obliczu sceptycyzmu ze strony różnych stron, Furtenbach utrzymuje swoje stanowisko. Odpowiedział: „Jeśli ksenon naprawdę nie ma znaczącego wpływu, to Światowa Agencja Antydopingowa (WADA) nie umieściłaby go na liście substancji zabronionych w sportach wyczynowych. Nasza praktyka w tej dziedzinie wyprzedza naukę, co często zdarza się w procesie innowacji. Teraz potrzebujemy naukowców, aby przeprowadzili bardziej szczegółowe badania, aby potwierdzić nasze odkrycia.”

Uważa, że ksenon jest stosowany wyłącznie jako legalny środek medyczny zapobiegający chorobie wysokościowej, bez szarych stref, bez skutków ubocznych i bez objawów odstawienia. „Jeśli użycie ksenonu zostanie zakazane, to tlen również musi być zakazany.”

Garth Miller powiedział dziennikarzowi: „Spędziłem długi czas w obszarach powyżej 8000 metrów i zdobyłem Everest. Ale tym razem czułem się inaczej. Nie doświadczyliśmy typowych objawów choroby wysokościowej, takich jak bóle głowy. Czułem się niesamowicie, miałem jasny umysł i mnóstwo energii bez żadnej choroby wysokościowej.” Podkreślił również: „Efekty ksenonu nie trwają dłużej niż miesiąc i mogą nie być odczuwalne na normalnych wysokościach.”

Dla zwykłych ludzi doświadczenie terapii ksenonowej nie jest łatwym zadaniem. Ksenon jest niezwykle rzadki w atmosferze, z koncentracją wynoszącą około 0,000009%. Ekstrakcja ksenonu z powietrza wymaga niezwykle skomplikowanego procesu, co czyni go bardzo drogim.

Wysoki koszt oczyszczania również determinuje pozycjonowanie terapii ksenonowej jako „towaru luksusowego.” Furtenbach Adventures obecnie oferuje komercyjny „plan szczytowy wspomagany ksenonem” w cenie do 150 000 euro na osobę, co odpowiada około 1,24 miliona juanów. Z tego, koszt ksenonu dla każdego wspinacza wynosi 5000 dolarów, co stanowi około 36 000 juanów.

2.png

Po tym, jak brytyjska drużyna z powodzeniem zdobyła Everest, Furtenbach zauważył wzrost zapytań o „terapię ksenonową.” Planuje rozszerzyć tę usługę, aby wspierać wszystkich wspinaczy, którzy chcą poprawić swoją aklimatyzację i zapewnić bezpieczeństwo.

Ta cena stoi w wyraźnym kontraście do tradycyjnych kosztów wspinaczki komercyjnej na Everest. Qiangzi powiedział dziennikarzom, że w tym roku cena wspinaczki na Everest wynosi około 50 000 dolarów, a z napiwkami, biletami lotniczymi i ubezpieczeniem, całkowity koszt zazwyczaj wynosi około 55 000 dolarów (około 400 000 juanów).

W tej kwestii, Furtenbach ma swoją własną logikę biznesową: „Uważam, że to sytuacja korzystna dla obu stron. Z jednej strony, czyni to proces wspinaczki bezpieczniejszym dla wspinaczy; z drugiej strony, wpływ na środowisko również się zmniejsza, na przykład zmniejszenie zużycia zasobów, generowania odpadów i ludzkich odchodów. Pracownicy w obszarach wysokogórskich mogą zarabiać tę samą pensję, podczas gdy ich obciążenie pracą jest zmniejszone.”

Producenci gazów szlachetnych, tacy jak OOCT, ciężko pracują nad zwiększeniem produkcji. W miarę jak coraz więcej wysokopurystycznych gazów szlachetnych z Azji jest wykorzystywanych w izotopach i innych dziedzinach medycyny, postęp technologiczny z pewnością doprowadzi do znacznych postępów w takich dziedzinach jak medycyna, elektronika, półprzewodniki i technologia kosmiczna.